Anonymous
in Civil Law
Asked May 15, 2017

Bộ luật Dân sự 2015 - Thời hiệu yêu cầu Tòa án tuyên bố một giao dịch dân sự vô hiệu

  • 1 Answer
  • 321 Views

Đầu năm 2016, nhân dịp sinh nhật, vợ chồng tôi tặng cho con trai một chiếc xe máy (giấy chứng nhận quyền sở hữu xe mang tên cháu). Sau đó thì chúng tôi đi làm ăn xa, cháu sống một mình dưới quê. Hiện nay, con tôi đã đủ 17 tuổi. Vì ăn chơi đua đòi nên con tôi đã bán chiếc xe này cho ông B để nhận lấy 10 triệu đồng tiêu xài. Ngày 25/4/2017, trong một lần về thăm con, không thấy chiếc xe máy đâu nên chúng tôi có dò hỏi thì cháu thừa nhận là đã bán chiếc xe vào ngày 16/1/2017. Một người bạn bảo tôi nên yêu cầu Tòa án tuyên bố giao dịch giữa con tôi và ông B là vô hiệu và đòi lại chiếc xe vì lúc giao dịch, con tôi là người chưa thành niên. Tuy nhiên, tôi không biết là đã hơn 3 tháng như vậy rồi thì còn tôi thời gian để khởi kiện hay không?

Answer 1

Có thể thấy rằng, thời hiệu yêu cầu Tòa án tuyên bố một giao dịch dân sự vô hiệu có sự thay đổi trong Bộ luật Dân sự 2015 so với Bộ luật Dân sự 2005. Nếu như theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015, thời hiệu yêu cầu Tòa án tuyên bố giao dịch dân sự vô hiệu chia làm hai trường hợp như sau:

  • Thời hiệu yêu cầu không hạn chế: Đối với các giao dịch dân sự vô hiệu do vi phạm điều cấm của pháp luật, trái đạo đức xã hội và các giao dịch dân sự vô hiệu do giả tạo (quy định này vẫn giữ nguyên so với Bộ luật Dân sự 2005)
  • Thời hiệu yêu cầu hạn chế (02 năm): Đối với các giao dịch dân sự vô hiệu trong trường hợp khác. Tuy nhiên, thời điểm làm mốc tính thời hiệu yêu cầu có sự khác biệt với Bộ luật dân sự 2005.Nếu như theo quy định tại Điều 136 của Bộ luật Dân sự 2005, thời điểm được tính làm mốc là “ngày giao dịch dân sự được xác lập” đối với mọi trường hợp thì tại Bộ luật Dân sự 2015, thời điểm được tính làm mốc phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể.

Như vậy, có thể thấy rằng các quy định về thời hiệu yêu cầu tuyên bố giao dịch dân sự vô hiệu trong Bộ luật Dân sự mới có sự tiến bộ và phù hợp với thực tế hơn các quy định của luật cũ.

Theo quy định của pháp luật Việt Nam hiện hành, trong trường hợp này, con trai quý khách không thể tự ý bán chiếc xe máy, mà cần phải có sự đồng ý của quý khách. Bởi lẽ, Điều 125 Bộ luật Dân sự 2015 quy định:

Điều 125. Giao dịch dân sự vô hiệu do người chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự xác lập, thực hiện

1. Khi giao dịch dân sự do người chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi hoặc người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự xác lập, thực hiện thì theo yêu cầu của người đại diện của người đó, Tòa án tuyên bố giao dịch đó vô hiệu nếu theo quy định của pháp luật giao dịch này phải do người đại diện của họ xác lập, thực hiện hoặc đồng ý, trừ trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này.

2. Giao dịch dân sự của người quy định tại khoản 1 Điều này không bị vô hiệu trong trường hợp sau đây:

a) Giao dịch dân sự của người chưa đủ sáu tuổi, người mất năng lực hành vi dân sự nhằm đáp ứng nhu cầu thiết yếu hàng ngày của người đó;

b) Giao dịch dân sự chỉ làm phát sinh quyền hoặc chỉ miễn trừ nghĩa vụ cho người chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự với người đã xác lập, thực hiện giao dịch với họ;

c) Giao dịch dân sự được người xác lập giao dịch thừa nhận hiệu lực sau khi đã thành niên hoặc sau khi khôi phục năng lực hành vi dân sự.”

Mặt khác, Khoản 2 Điều 77 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định:

Điều 77. Định đoạt tài sản riêng của con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự

...

2. Con từ đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi có quyền định đoạt tài sản riêng, trừ trường hợp tài sản là bất động sản, động sản có đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng hoặc dùng tài sản để kinh doanh thì phải có sự đồng ý bằng văn bản của cha mẹ hoặc người giám hộ.

...”

Dựa trên thông tin quý khách cung cấp cho chúng tôi, về nguyên tắc con trai quý khách đã có quyền định đoạt tài sản riêng của mình vì tại thời điểm bán chiếc xe máy, cháu đã 17 tuổi. Tuy nhiên, trong trường hợp này, vì tài sản là chiếc xe máy, tức là một động sản bắt buộc phải đăng ký quyền sở hữu theo như quy định tại Thông tư số 15/2014/TT-BCA quy định về đăng ký xe do Bộ trưởng Bộ Công an ban hành nênquyền sử dụng chiếc xe máy phải có sự đồng ý bằng văn bản của vợ chồng quý khách. Điều này có nghĩa là, con trai quý khách không thể tự ý bán chiếc xe máy. Về nguyên tắc, nếu không thuộc trường hợp ngoại lệ quy định tại Khoản 2 Điều 125 Bộ luật Dân sự 2015 thì quý khách có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố giao dịch dân sự này vô hiệu.

Thời hiệu để quý khách yêu cầu Tòa án tuyên bộ giao dịch dân sự này vô hiệu vẫn còn. Bởi lẽ, theo quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều 132 Bộ luật Dân sự 2015 thì thời hiệu yêu cầu Tòa án tuyên bố giao dịch dân sự vô hiệu trong trường hợp này là 02 năm, kể từ ngày quý khách biết hoặc phải biết việc con quý khách đã tự mình xác lập, thực hiện giao dịch. Cụ thể, thời hiệu sẽ được tính từ ngày 25/4/2017 (ngày quý khách biết về việc con mình tự ý bán xe) đến ngày 25/4/2019. Do đó, đến thời điểm này, quý khách hoàn toàn vẫn có thể khởi kiện ra Tòa án yêu cầu công nhận việc mua bán xe của con trai mình là vô hiệu.

Chúng tôi hi vọng những phần tư vấn trên đây sẽ giúp quý khách giải đáp được các thắc mắc của mình.Xin vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi để chúng tôi có thể cung cấp dịch vụ tư vấn pháp lý tốt nhất cho quý khách.

Agree Comment 0 Agrees over 4 years ago

Please Login or Register to Submit Answer

Directory ads
Need to talk to a lawyer?

Book a phone consultation with a top-rated lawyer on Lawfarm.